W artykule zajmiemy się kwestią szacowania wartości godziwej składników majątku przedsiębiorstwa. Na gruncie rachunkowości definicja wartości godziwej zawarta jest przede wszystkim w ustawie o rachunkowości oraz – poświęconym w całości szacowaniu wartości godziwej – Międzynarodowym Standardzie Sprawozdawczości Finansowej 13. W obu tych źródłach definicje w zasadzie są zbieżne, przy czym MSSF 13 stanowi znaczne rozwinięcie metodologii jej szacowania.

Wycena wartości godziwej aktywów przedsiębiorstwa

Wycena aktywów przedsiębiorstwa może być dokonywana w sprawozdaniu finansowym z różnych punktów widzenia, takich jak:

  • faktycznego kosztu nabycia/wytworzenia składnika przez podmiot,
  • oczekiwanej ceny sprzedaży w warunkach nieprzymusowych,
  • oczekiwanej ceny sprzedaży w warunkach przymusowych (zwykle likwidacji podmiotu),
  • kosztu zastąpienia składnika majątku,
  • przewidywanych dochodów uzyskiwanych ze składnika majątku.

Biorąc pod uwagę powyższe punkty widzenia, można wyodrębnić następujące kategorie (standardy) wartości w wycenie składników majątku przedsiębiorstwa (w kolejności wymienionych powyżej aspektów):

  • historyczna cena nabycia/koszt wytworzenia,
  • wartość godziwa,
  • wartość likwidacyjna,
  • wartość odtworzenia,
  • wartość użytkowa.

Spośród powyższych kategorii (standardów) wartości dwie z nich są w sprawozdawczości finansowej wykorzystywane najczęściej: historyczna cena nabycia/koszt wytworzenia oraz wartość godziwa.

Niniejszy artykuł podejmuje kwestie wyceny i weryfikacji wartości aktywów przedsiębiorstwa według wartości godziwej, która jest wykorzystywana (wyłącznie lub na zasadzie jednej z możliwych opcji) do wyceny bilansowej:

  • środków trwałych,
  • wartości niematerialnych i prawnych,
  • nieruchomości inwestycyjnych,
  • aktywów biologicznych,
  • aktywów finansowych,
  • aktywów trwałych przeznaczonych do sprzedaży,
  • w przypadku przeprowadzania testów na utratę wartości aktywów,
  • w przypadku połączeń jednostek gospodarczych,
  • w przypadku konsolidacji sprawozdań finansowych,
  • w przypadku zastosowania MSSF po raz pierwszy,
  • w przypadku płatności w formie akcji.

Pojęcie, wymogi, zalety i wady ujmowania wartości aktywów według „wartości godziwej”

Zgodnie z ustawą o rachunkowości „(...) za wartość godziwą przyjmuje się kwotę, za jaką dany składnik aktywów mógłby zostać wymieniony, a zobowiązanie uregulowane na warunkach transakcji rynkowej, pomiędzy zainteresowanymi i dobrze poinformowanymi, niepowiązanymi ze sobą stronami”1.

Z kolei według Międzynarodowego Standardu Sprawozdawczości Finansowej 13 (MSSF 13) „(...) wartość godziwa jest ceną, którą otrzymano by za sprzedaż składnika aktywów lub zapłacono by za przeniesienie zobowiązania w transakcji przeprowadzonej na zwykłych warunkach na głównym (lub najkorzystniejszym) rynku na dzień wyceny w aktualnych warunkach rynkowych (tj. ceną wyjścia) bez względu na to, czy cena ta jest bezpośrednio obserwowalna lub oszacowana przy użyciu innej techniki wyceny”2.

Pozostałe 80% artykułu dostępne jest dla zalogowanych użytkowników serwisu.

Jeśli posiadasz aktywną prenumeratę przejdź do LOGOWANIA. Jeśli nie jesteś jeszcze naszym Czytelnikiem wybierz najkorzystniejszy WARIANT PRENUMERATY.

Zaloguj Zamów prenumeratę Kup dostęp do artykułu

Źródło: Finanse i Controlling nr 69/2020

Ulubione Drukuj

Zobacz również

Tekst otwarty nr 25/2020

Wpływ big data na rozwój systemów pomiaru efektywności przedsiębiorstw

Wpływ big data na rozwój systemów pomiaru efektywności przedsiębiorstw

Systemy pomiaru efektywności (ang. Performance Measurement Systems, PMS) powstały, aby ułatwić wdrożenie strategii biznesowych, monitorować i poprawiać alokację zasobów, umożliwić lepszą komunikację, zapewnić spójność między działaniami jej poszczególnych komórek organizacyjnych, a w konsekwencji wspomóc kierownictwo w poprawie efektywności całej organizacji. Cel ten miał być zrealizowany poprzez zbudowanie systemu mierników efektywności, zdolnego do dostarczenia kierownictwu kluczowych informacji dzięki usystematyzowanemu gromadzeniu, przetwarzaniu oraz analizie danych operacyjnych i strategicznych. Z tego też względu przez wiele dekad zastanawiano się, w jaki sposób zdefiniować mierniki efektywności i jakie ustalić dla nich wartości referencyjne, aby zapewnić ich zgodność z celami strategicznymi firmy, a także wskazać, w jaki sposób dzisiejsze decyzje wpłyną na przyszłą efektywność firmy. W rezultacie zbudowano różne systemy mierników efektywności, dashboardów oraz kart wyników wraz z powiązanymi celami do osiągnięcia i opartymi na nich systemami wynagradzania. Były one rozwijane centralnie, a następnie kaskadowane w dół organizacji.

Czytaj więcej
Tylko on-line nr 25/2020

Controlling wartości przedsiębiorstwa ‑ perspektywa włascicieli Cz. 1

Controlling wartości przedsiębiorstwa - perspektywa włascicieli Cz. 1

Opracowanie i realizacja strategii zapewniającej wzrost wartości przedsiębiorstwa jest coraz częściej jednym z głównych zadań zarządów firm. Właściciele oczekują, że wszystkie działania zarządu będą podporządkowane maksymalizacji wartości przedsiębiorstwa, jako inwestycji właścicieli i będą pozwalały właścicielom uzyskiwać szybki i oczekiwany zwrot z zainwestowanego kapitału. Mimo powszechnej akceptacji takiego zadania zarządu, wciąż brakuje jednoznacznych wytycznych, jakie działania i w jaki sposób ma konkretnie realizować zarząd, by rosła wartość przedsiębiorstwa i docelowo zwrot z inwestycji właścicieli.

Czytaj więcej

Przejdź do

Partnerzy

Reklama