Analiza struktury klientów z wykorzystaniem wykresu Tableau: Treemap

Przemysław Piotrowski   Informacja Zarządcza 13/2018 Tylko on-line

W niniejszym artykule będziemy się poruszać w obszarze wizualizacji struktury klientów. Zajmiemy się zatem nie tyle metodami tworzenia segmentów klientów, co wykorzystaniem grafiki dla prostej prezentacji grup klientów z zachowaniem kilku wymiarów informacji. Przedmiotem prezentacji będzie oferowany przez Tableau Treemap.

Struktura/segmentacja klientów to bardzo szeroki temat, który z punktu widzenia analizy danych jest dobrym pretekstem do prezentacji różnorodnych modeli i algorytmów. Segmentacja klientów może być zarówno jednowymiarowa – np. podział według generowanego przez nich przychodu, jak i wielowymiarowa, gdzie za pomocą algorytmów data mining możemy podjąć próbę zbudowania profili jednorodnych grup klientów, w ramach kilku zmiennych opisujących określony wymiar (np. dane demograficzne o kliencie – wykształcenie, status rodzinny, przychody, miejsce zamieszkania). Segmentacja może być również wynikiem zastosowania wiedzy eksperckiej, czyli podziału klientów według określonych przez analityka zmiennych, co do których uznaje on, że są istotne dla opisu klientów.

Osobnym zagadnieniem związanym z segmentacją jest jej cel. Ogólnie możemy wskazać na segmentacje strategiczne i operacyjne. Pierwsze będą próbą opisu klientów w podziale na jednorodne grupy, które mają pomóc zapoznać się z ogólną specyfiką bazy klientów i monitorować skuteczność działań zmierzających do zmiany tej struktury. Segmentacje operacyjne mają określony cel, np. wykorzystanie wymiarów opisujących klienta do wsparcia polityki retencji klientów czy wsparcia kampanii upsell/crossell. Przykładem może być segmentacja klientów ze względu na intensywność wykorzystywania usługi czy aktywność zakupową. Brak wykorzystania/aktywności lub ich zanikanie może być pomocne przy wyodrębnianiu segmentów mocno związanych z odchodzeniem klientów.

Poza analityką danych z segmentacją możemy powiązać możliwości wizualizacji. Pomagać nam tu będą np. tabele krzyżowe, tabele prezentujące profile wyników analizy skupień, drzewa klasyfikacyjne czy mapy natężeń. Dzisiaj zajmiemy się ciekawą propozycją oferowaną przez Tableau, którą z powodzeniem można wykorzystać do wizualizacji prostych segmentacji klientów. Jest to wykres Treemap.

Tableau to popularny obecnie i szybko rozwijany system BI. Narzędzie to jest dobrze oceniane przez ekspertów z branży BI i coraz częściej sięgają po nie analitycy, gdyż jest intuicyjne w obsłudze, wydajne w przetwarzaniu danych i nie wymaga zaawansowanej wiedzy informatycznej w codziennej pracy. Za pomocą Tableau analitycy łatwo mogą stworzyć systemy raportowe, które automatycznie będą się aktualizować, jak również mogą się pokusić o bardziej złożone analizy i ich wizualizacje.

Warto też zauważyć, że w ostatnich latach pojawiło się sporo providerów specjalizujących się we wdrażaniu Tableau.

Aby pracować z Tableau, nie jest konieczne zakupienie licencji. Firma ta umożliwia każdemu pracę z Tableau Public, gdzie można z powodzeniem zapoznać się z funkcjonalnościami aplikacji desktopowej.

Gartner również dostrzega wartość Tableau i umieszcza to narzędzie wysoko wśród innych narzędzi BI dostępnych na rynku.

Treemap

Podstawowe zastosowanie Treemap pozwala wykorzystać jedną zmienną nominalną1i dwie zmienne ilościowe2. Przykładowa wizualizacja może przybrać postać jak na Rysunku 2.

Zmienna nominalna będzie odpowiadać za liczbę prezentowanych pól – może to być np. rok rejestracji klientów, płeć klientów, a może już określony w innej analizie segment.

Zmienne ilościowe odpowiadają za wielkość pól i natężenie ich kolorów.

Możemy zatem np. podzielić klientów ze względu na kraj pochodzenia (liczba pól), zwizualizować liczebność klientów w każdym kraju (wielkość pola) i zaprezentować ARPU w każdym z pól poprzez natężenie koloru.

  • Każde pole obejmuje dane z jednego kraju (zmienna nominalna).
  • Wielkość danego pola prezentuje liczbę klientów (zmienna ilościowa).
  • Kolor prezentuje wielkość zysku (zmienna ilościowa) – w tym wypadku poza natężeniem koloru mamy również dwie różne barwy – niebieskie prezentują zysk, a pomarańczowe stratę.

Podstawowa wersja wykresu może być rozbudowywana o dodatkowe informacje lub używana w ramach bardziej skomplikowanych dashboardów. Przykłady złożonego wykorzystania Treemap łatwo znaleźć w Internecie.

Modyfikacje mogą przede wszystkim objawić się jako wprowadzanie dodatkowych informacji opisowych, jak również wprowadzanie kolejnych zmiennych nominalnych. Przykładem może być wprowadzenie rozbicia danych na lata. W ten sposób uzyskamy porównywalne między sobą obiekty typu Treemap, osobne dla danych z poszczególnych lat.

W dalszej części zbudujemy Treemap i wprowadzimy wspomniane wyżej modyfikacje.

Tworzenie podstawowego Treemap w Tableau

Spróbujmy wykorzystać Treemap do prostej wizualizacji segmentów klientów naszej bazy. Możemy trzymać się przykładu, że zmienną, która określa nam dany segment, jest kraj pochodzenia klienta. Do wykonania zadania posłużymy się treningowymi zbiorami dostarczanymi przez Tableau wraz z oprogramowaniem. Jest to excelowa baza klientów i zamówień gromadzonych przez hipotetyczną międzynarodową firmę. Baza nazywa się EU Superstore i sięgniemy w niej do pliku Orders.

Mamy tu zgromadzone dane o zamówieniach – produkt, cena, ilość, zysk oraz dane o klientach. 
W sam raz, aby zająć się profilami klientów ze względu na przychody, jakie generują.

Po otwarciu Tableau Desktop (lub Tableau Public) otwieramy bazę EU Superstore. Jest ona zlokalizowana domyślnie w katalogu Dokumenty > My Tableau Repository. Następnie wczytujemy zbiór Orders.

Po wczytaniu zbioru przechodzimy do zakładki Sheet 1, gdzie będziemy już pracować w interfejsie projektowania dashboardu.

Dostęp możliwy dla zalogowanych użytkowników serwisu. Jeśli posiadasz aktywną prenumeratę przejdź do LOGOWANIA. Jeśli nie jesteś jeszcze naszym Czytelnikiem wybierz najkorzystniejszy WARIANT PRENUMERATY.

Zaloguj Zamów prenumeratę
Drukuj

Zobacz również

Archiwum

Polecamy